CÔNG TY CỔ PHẦN DƯỢC PHẨM PQA
Học tập và làm theo lời dạy của Thánh Y Hải Thượng Lãn Ông

Hoài sơn - Vị thuốc nam chữa bệnh trọng

Tác giả:
Tham vấn Y khoa:

Hoài sơn là vị thuốc được chế biến từ củ cây mài, thuộc họ thân nhẵn, dây leo quấn, màu đỏ hồng, củ đơn độc nhỏ mọc ở nách lá. Trong thời kỳ đất nước còn nghèo đói, chiến tranh thì hoài sơn được là nguồn lương thực giàu dưỡng chất. Ngoài ra, trong Đông y thì hoài sơn là vị thuốc bổ mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe của con người, đặc biệt là những bệnh nhân mắc bệnh viêm đại tràng, suy nhược cơ thể, đau dạ dày, viêm ruột kiết lỵ lâu ngày,...

Tìm hiểu về vị thuốc hoài sơn

Tên gọi khác: Củ mài, khoai mài, sơn dược, chính hoài, thự dự.

Bộ phận dùng: Hoài sơn hay sơn dược (Rhizoma Dioscoreae) là thân rễ phơi hay sấy khô của thân củ mài (Dioscorea persimilis Prain et Burkill - Dioscorea oppositifolia Lour) thuộc họ củ mài (Dioscorea)

Hoài Sơn là gì

Cây hoài sơn

Các giai đoạn chế biến Hoài sơn:

  • Thu hoạch và xử lý: Đào về, rửa sạch tạp chất. Chế biến ngay, không để quá 3 ngày, gọt sạch lớp vỏ ngoài, cắt đoạn nếu cần.
  • Sấy sinh lần thứ 1, tỷ lệ 2%: Xếp củ mài vào lò theo lối củi lợn, củ to ở dưới, củ nhỏ trên. Lưu huỳnh chia đều, đốt nhiều lần, mỗi lần 200g và cách nhau 4-6 giờ. Thời gian sấy là 3 ngày đêm.
  • Ủ củ mài: Ủ ngay trong lò sấy 1 đêm, đem phơi khô ở 60-70 độ C.
  • Sấy sinh lần thứ 2, tỷ lệ 1%: Nếu là hoài sơn dùng nội địa thì chỉ sấy 1 đêm rồi đem phơi khô, đóng gói.
  • Ủ lần thứ 2: nếu là hoài sơn xuất khẩu thì đem ủ vào trong chum vại có dậy tải ướt 1 đêm.
  • Lăn tròn kỹ lần 1, gọt sữa lại nếu cần, và lăn tròn lần 2.
  • Phơi và lau sạch: phơi thật khô và đánh bóng, lau bột ngoài bằng khăn ẩm.
  • Sấy sinh lần thứ 3, tỷ lệ 0,2%, sấy lần thứ 3 để bảo quản tốt. Thời gian sấy là 1 đêm, không làm gãy, sây sớt củ (độ ẩm củ mài phải đạt được 10%)
  • Đóng gói và bảo quản: Đóng vào hòm sạch, lót giấy chống ẩm. Để nơi khô ráo, thoáng mát, định kỳ kiểm tra, nếu bị mọt, sấy sinh lại theo tỷ lệ 0,2-0,3%.

Tính vị:

  • Vị ngọt, tính bình
  • Vào các kinh: tỳ, vị, phế, thận.
  • Trong hoài sơn có tinh bột, chất béo, chất nhầy (có tài liệu ghi: Trong hoài sơn có chất mucin là protid nhớt, allantoin, acid amin, arginin và cholin. Ngoài ra còn có Maltoza là men tiêu hóa của maltosa)

Tác dụng: Mạnh tỳ vị, bổ phổi, bổ thận.

Công dụng: Bổ ngũ tạng, mạnh gân xương, chữa ỉa chảy, lỵ lâu ngày, tiêu khát, yếu gầy, di tinh, bạch đới, chóng mặt, hoa mắt, đau lưng.

Liều dùng: Ngày dùng từ 12-24g dưới dạng thuốc sắc hay thuốc bột.

Kiêng kỵ: Bệnh có thấp nhiệt thực tà không được dùng.

Tương kỵ: kỵ: miễn, ghét: cam toại, đồng, sắt.

Các bài thuốc hay có hoài sơn

bài thuốc vị hoài sơn

Hoài sơn vị thuốc cứu cánh cho người bị viêm đại tràng

1. Thang bí nguyên

Thành phần:

  • Sơn dược 12g
  • Kim anh tử 12g
  • Táo nhân 12g
  • Khiếm thực 12g
  • Phục linh 12g
  • Bạch truật 12g
  • Đảng sâm 12g

Bào chế: Dạng sắc uống

Công dụng: Thuốc ích thận cố tinh, dùng trong các trường hợp hư gây mộng tinh, di tinh, hoạt tinh, tiểu tiện vặt, phụ nữ đới hạ (bạch đới).

Liều dùng: Sắc uống

2. Thuốc sắc nhất vị thư dự

Thành phần: Sơn dược

Bào chế: Dạng thuốc sắc

Công dụng: Thuốc nhuận phế chữa ho, dùng trị các chứng phế thận âm hư, ho hen suyễn lao phổi, sốt về chiều, khó thở, mồ hôi tự ra.

Liều dùng: Sắc uống, thay nước chè.

Chú ý: Chữa chứng đi lỵ cấm khẩu: Dùng sơn dược, nửa sống nửa chín, tán nhỏ, mỗi lần uống 12g với nước cơm

3. Thang ngọc dịch

Thành phần:

  • Sơn dược 24g
  • Tri mẫu 12g
  • Hoa phấn 12g
  • Cát căn 12g
  • Hoàng kỳ 12g
  • Kê nội kim 8g
  • Ngũ vị tử 6g

Bào chế: Dạng thuốc sắc

Công dụng: Thuốc sinh tân chỉ khát, dùng trong trường hợp âm hư, tân dịch khô kiệt, sốt cao, miệng khát, đái tháo đường.

Liều dùng: Sắc uống

4. Trị bệnh đái tháo đường

Thành phần:

Bào chế: Dạng thuốc sắc

Công dụng: Trị bệnh đái tháo đường

Liều dùng: Sắc uống

5. Thuốc bổ dạ dày

Thành phần:

  • Hoài sơn 10g
  • Bạch truật 8g
  • Phục linh 6g
  • Trần bì 5g

Bào chế: Dạng sắc uống

Công dụng: Thuốc bổ dùng trong bệnh dạ dày và ruột.

Liều dùng: Sắc uống

6. Sơn dược thang

Thành phần:

  • Hoài sơn 20g
  • Bạch truật 20g
  • Cát căn 20g
  • Hoàng kỳ 20g
  • Cam thảo 8g
  • Phòng đảng sâm 20g

Bào chế: Dạng thuốc sắc

Công dụng: Trị đái tháo đường

Liều dùng: Sắc uống

7. Sơn dược hoàn

Thành phần:

  • Sơn dược 40g
  • Nhân sâm 40g
  • Trạch tả 40g
  • Sinh địa 40g
  • Phục linh 40g
  • Phòng phong 40g

Bào chế: Dạng thuốc hoàn. Tán bột, trộn đều, luyện với tá dược thích hợp, làm hoàn.

Công dụng: Trị các chứng hoàng phong bất túc

Liều dùng: Ngày uống 24g thuốc hoàn, uống lúc đói.

Chú ý: Đây là bài: Lục vị địa hoàng hoàn, bỏ mẫu đơn bì, sơn thù và thêm nhân sâm, phòng phong.

Tóm lại, hoài sơn có nhiều tác dụng đối với lại sức khỏe con người và nhiều công dụng trong điều trị bệnh. Theo Đông y, hoài sâm được ứng dụng trong những bài thuốc chữa táo bón, suy nhược cơ thể, nóng sốt khát nước, ăn khó tiêu, đau dạ dày, viêm ruột, kiết lỵ lâu ngày,… Tuy nhiên, trước khi áp dụng điều trị bằng các bài thuốc từ hoài sâm, người bệnh cần hỏi ý kiến của bác sĩ.

>>Xem thêm: Sơn Thù có tác dụng gì? Tìm hiểu về vị thuốc Sơn Thù

Bình luận bài viết
(*) Thông tin bắt buộc

Bài viết liên quan

Xem tất cả
Bài thuốc Lục Vị "tiên dược" chữa táo bón mãn tính

Bài thuốc Lục Vị "tiên dược" chữa táo bón mãn tính

Ngày đăng:30/03/2022, Bởi: Trần Quốc Tâm
Theo y học hiện đại cho rằng, táo bón là bệnh thường gặp nhất trong các bệnh thuộc đường tiêu hóa, là trạng thái phân bị khô cứng khi đi đại tiện, rất buồn đi ngoài nhưng mỗi lần đi lại...
Xem chi tiết
Vị thuốc Mạch môn - Các bài thuốc quý chữa bách bệnh từ mạch môn

Vị thuốc Mạch môn - Các bài thuốc quý chữa bách bệnh từ mạch môn

Ngày đăng:30/03/2022, Bởi: Trần Quốc Tâm
Cây mạch môn là một loại thảo dược, thuốc nam quý hiếm, sống lâu năm cao 10-40cm, rễ chùm, trên rễ có những chỗ phát triển thành củ mẫm, có nguồn gốc từ Nhật Bản. Loại cây này mọc hoang và...
Xem chi tiết
Hóa giải đạo Quân - Thần - Tá - Sứ trong đơn thuốc Đông y cổ phương

Hóa giải đạo Quân - Thần - Tá - Sứ trong đơn thuốc Đông y cổ phương

Ngày đăng:30/03/2022, Bởi: Trần Quốc Tâm
Ghé vào một tiệm thuốc Đông y, chắc hẳn bạn đã từng thấy các thầy thuốc kê những thang thuốc toàn cây lá cành. Trông tưởng ngẫu nhiên nhưng không hề, Đông dược cũng có những quy tắc chữa...
Xem chi tiết
[Góc tìm hiểu] Học thuyết ngũ hành ứng dụng trong Y học Cổ truyền

[Góc tìm hiểu] Học thuyết ngũ hành ứng dụng trong Y học Cổ truyền

Ngày đăng:30/03/2022, Bởi: Trần Quốc Tâm
Học thuyết Ngũ hành lý giải chi tiết hơn về quá trình vận động, cơ chế của sự tiêu trưởng và chuyển hóa của vật chất. So với học thuyết âm dương, học thuyết ngũ hành chi tiết hơn, sâu...
Xem chi tiết
[Khám phá] 16 Nguyên nhân gây bệnh theo Y học cổ truyền

[Khám phá] 16 Nguyên nhân gây bệnh theo Y học cổ truyền

Ngày đăng:03/03/2022, Bởi: Trần Quốc Tâm
Trong Y học cổ truyền thì có tới 16 nguyên nhân gây nên bệnh mà tất cả chúng ta ai cũng có thể mắc phải. Để giúp cho các bạn hiểu rõ hơn về các nguyên nhân gây bệnh theo Y học cổ truyền này...
Xem chi tiết
Vai trò của Tứ chẩn trong Y Học Cổ Truyền: Vọng - Văn - Khấn - Thiết

Vai trò của Tứ chẩn trong Y Học Cổ Truyền: Vọng - Văn - Khấn - Thiết

Ngày đăng:03/03/2022, Bởi: Trần Quốc Tâm
Tứ chẩn là cách chẩn đoán bệnh chủ đạo của Y học cổ truyền. Bởi các bộ phận trên mặt, lưỡi sẽ phản ánh chính xác nhất tình trạng hư bệnh liên quan tới tạng phủ bên trong và các thầy...
Xem chi tiết
[Góc tìm hiểu] Học thuyết Âm Dương ứng dụng trong Y học Cổ truyền

[Góc tìm hiểu] Học thuyết Âm Dương ứng dụng trong Y học Cổ truyền

Ngày đăng:03/03/2022, Bởi: Trần Quốc Tâm
Học thuyết âm dương là học thuyết chính được đưa vào sử dụng trong Y học cổ truyền (YHCT)  nhằm giải quyết tận gốc căn nguyên gây bệnh. Nhưng không phải ai cũng biết và hiểu kỹ càng về...
Xem chi tiết
Tiên thiên, hậu thiên, thuỷ hoả: "Chữa một bệnh trăm bệnh đều khỏi"

Tiên thiên, hậu thiên, thuỷ hoả: "Chữa một bệnh trăm bệnh đều khỏi"

Ngày đăng:03/03/2022, Bởi: Trần Quốc Tâm
Sinh thời, Thánh y Hải Thượng Lãn Ông đã dạy “Bênh nhẹ chữa vào khí huyết hậu thiên. Bệnh nặng phải chữa vào thủy hỏa, tiên thiên”. Vậy Tiên thiên, hậu thiên, thuỷ hoả là gì? Tại sao chỉ...
Xem chi tiết
Lục phủ ngũ tạng là gì? Chức năng của lục phủ ngũ tạng trong cơ thể

Lục phủ ngũ tạng là gì? Chức năng của lục phủ ngũ tạng trong cơ thể

Ngày đăng:03/03/2022, Bởi: Trần Quốc Tâm
“Lục phủ ngũ tạng” là một nhóm cơ quan với các chức năng khác nhau trong cơ thể con người. Thuật ngữ này được nhắc tới khá nhiều trong y học cổ truyền nhưng không phải ai cũng hiểu rõ...
Xem chi tiết
Nguyên tắc: "chữa bệnh chữa tận gốc" của Thánh y Hải Thượng Lãn Ông

Nguyên tắc: "chữa bệnh chữa tận gốc" của Thánh y Hải Thượng Lãn Ông

Ngày đăng:03/03/2022, Bởi: Trần Quốc Tâm
Hải Thượng Lãn Ông là một người thầy y đức, được mệnh danh là vị danh y nổi tiếng của nền y học Việt Nam. Ông đã có những thành tựu vĩ đại dù trải qua hàng trăm năm vẫn giữ vẹn nguyên...
Xem chi tiết

Tin tức - Sự kiện

Dược phẩm PQA tưng bừng khai trương văn phòng mới và chúc mừng năm mới 2022

Dược phẩm PQA tưng bừng khai trương văn phòng mới và chúc mừng năm mới 2022

Ngày đăng:29/01/2022
Sáng ngày 14/1/2021 Công ty Cổ phần Dược phẩm PQA đã tổ chức Lễ khai trương văn phòng mới trong không khí hân hoan vui mừng của toàn thể anh chị em cán bộ nhân viên. Đây chính là bước đệm để...
Hội thảo khoa học: Hỗ trợ Thông thoáng đường thở cho người hen suyễn

Hội thảo khoa học: Hỗ trợ Thông thoáng đường thở cho người hen suyễn

Ngày đăng:21/01/2022
Hen suyễn là căn bệnh phổ biến không phân biệt lứa tuổi, độ tuổi mắc phải bệnh. Mỗi khi trái gió trở trời thì triệu chứng của bệnh hen suyễn lại trở nên nặng hơn tạo thành rào cản lớn...
GMP - GLP - GSP là gì? Dược phẩm PQA đã áp dụng tiêu chuẩn này trong sản xuất như thế nào?

GMP - GLP - GSP là gì? Dược phẩm PQA đã áp dụng tiêu chuẩn này trong sản xuất như thế nào?

Ngày đăng:19/01/2022
Thực phẩm bảo vệ sức khỏe chất lượng là sản phẩm phẩm phải được sản xuất sản xuất trong nhà máy đạt chuẩn GMP, đã thông qua kiểm nghiệm tại phòng kiểm nghiệm GLP và được bảo quản...
Dược phẩm PQA vinh dự nhận chứng chỉ FDA của Mỹ

Dược phẩm PQA vinh dự nhận chứng chỉ FDA của Mỹ

Ngày đăng:19/01/2022
Công ty cổ phần Dược phẩm PQA với hơn 10 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực Dược phẩm bảo vệ sức khỏe đã vinh dự nhận chứng chỉ FDA. Đây chính là “trái ngọt” sau những nỗ lực không ngừng...
Nhà máy đạt chuẩn GMP của Dược phẩm PQA nơi gửi trọn niềm tin chất lượng sản phẩm

Nhà máy đạt chuẩn GMP của Dược phẩm PQA nơi gửi trọn niềm tin chất lượng sản phẩm

Ngày đăng:22/12/2021
Công ty cổ phần dược phẩm PQA chuyên sản xuất, kinh doanh các sản phẩm là dược phẩm, thực phẩm chức năng có nguồn gốc hoàn toàn từ dược liệu thiên nhiên, chăm sóc sức khỏe và sắc đẹp toàn...
Dược phẩm PQA chung tay ủng hộ Quỹ Vacxin phòng chống COVID-19

Dược phẩm PQA chung tay ủng hộ Quỹ Vacxin phòng chống COVID-19

Ngày đăng:16/07/2021
Hưởng ứng lời kêu gọi “Toàn dân tham gia ủng hộ phòng, chống dịch Covid-19". Tập thể cán bộ công nhân viên Công ty CP Dược Phẩm PQA phát huy truyền thống đoàn kết "Tương thân, tương ái" của...
Ngày hội "Những giọt máu hồng" cùng cán bộ công nhân viên PQA

Ngày hội "Những giọt máu hồng" cùng cán bộ công nhân viên PQA

Ngày đăng:14/07/2021
Sáng 30/3 vừa qua, Tập thể CBCNV Công ty Cổ phần Dược Phẩm PQA đã có mặt tại Trường trung cấp y tế Nam Định để hòa mình cùng chương trình Ngày hội “Những giọt máu hồng”. Thấu hiểu hiến...
Đại gia đình PQA tưng bừng ngày tiệc tất niên cuối năm 2020

Đại gia đình PQA tưng bừng ngày tiệc tất niên cuối năm 2020

Ngày đăng:12/06/2021
Ngày 16/1/2021 vừa qua, tại Nhà hàng khu sinh thái Lưu Gia Trang công ty CP Dược phẩm PQA đã tổ chức thành công chương trình tiệc tất niên cuối năm đầy ý nghĩa cho 130 CBCNV công ty.
0818 288 717